Besparen op het gebruik van je vaatwasser

In Nederland heeft ongeveer 76% van de mensen een vaatwasmachine. Bij personen die alleen wonen is dat een stuk minder, gemiddeld 47% volgens gegevens van het CBS. Een vaatwasmachine is handig en bespaart tijd. Bovendien blijft je aanrecht leeg. Hoe kan je besparen op het gebruik van je vaatwasmachine?

Hoeveel elektriciteit gebruikt je vaatwasser?

Een gemiddelde vaatwasser verbruikt ongeveer 230 kWh elektriciteit per jaar. Met een stroomprijs van circa €0,32 per kWh (gemiddelde prijs in Nederland in 2025) kost dat je ongeveer €73,60 per jaar aan elektriciteit (bij 5 wasbeurten per week).

Dit bedrag kan variëren, afhankelijk van het energielabel van de vaatwasser en het gebruik. Zuiniger modellen (energieklasse A) gebruiken rond de 150 kWh per jaar, terwijl minder zuinige modellen (tot energieklasse G) tot 270 kWh kunnen verbruiken. Ook het gekozen programma en hoe vol de machine is, beïnvloeden het verbruik.

Tot 40% besparen op elektriciteit van je vaatwasmachine?

Als je de vaatwasmachine slim gebruikt, kan je tot 40% op het stroomgebruik besparen. Hoe pak je dat aan?

• Kies energiezuinige vaatwasser – Bij aanschaf is een vaatwasser met energielabel A het zuinigst en bespaart het op lange termijn veel stroom. Energielabel G is het minst zuinig.
• Kies een ECO wasprogramma – Dit programma wast op een lagere temperatuur en duurt langer, maar bespaart gemiddeld 25-30% energie en water ten opzichte van standaardprogramma’s.
• Kies een kort programma dat niet droogt. De vaat kan ook gewoon aan de lucht drogen.
• Kies het goedkoopste moment voor stroom – Zet de vaatwasser aan tijdens daluren of wanneer je stroom goedkoper is, bijvoorbeeld ’s nachts of als je zonnepanelen hebt als de zon schijnt.
  • Het normale tarief geldt van 7 uur ’s ochtends tot 11 uur ’s avonds. In sommige gemeenten beginnen daluren om 9 uur ’s avonds Plaats eventueel een tijdschakelaar.
• Wacht met draaien tot de vaatwasmachine vol is. 85% Van de energie wordt gebruikt om het water te verwarmen, 15% is om de motor te laten draaien. Eén volle machine kost minder dan twee halfvolle.

Hoeveel water gebruikt je vaatwasser?

Een gemiddelde moderne vaatwasser gebruikt per wasbeurt ongeveer 9 tot 14 liter water, terwijl oudere modellen soms wel tot 20 liter per beurt verbruiken. Dit komt neer op zo’n 2.600 tot 3.600 liter water per jaar als je de vaatwasser vijf keer per week gebruikt. De prijs van 1000 liter water is in 2025 gemiddeld 2,61 euro. De prijs voor een jaar water is minder dan 10 euro. De vaste kosten en btw voor water komen daarbij.

Hoe kan je besparen op watergebruik van je vaatwasmachine?

• Zet de vaatwasser pas aan als hij helemaal vol is – Een halfvolle vaatwasser verbruikt net zoveel water als een volle, dus wachten bespaart veel water
• Spoel de vaat niet voor met water – Veeg etensresten weg met een keukenpapier of borstel. Met voorspoelen onder de kraan verspil je echt liters water.
• Gebruik het ECO-programma. Dit programma wast op een lagere temperatuur en gebruikt ongeveer 20-25% minder water dan gewone programma’s.
• Onderhoud je vaatwasser goed. Maak filters en sproeiarmen regelmatig schoon zodat de machine efficiënt blijft werken en niet onnodig veel water gebruikt.
• Investeer in een energie- en waterzuinig model. Moderne vaatwassers met een goed energielabel gebruiken minder water en minder energie dan oudere modellen.

De levensduur van je vaatwasser

Als je wilt besparen op je afwasmachine of vaatwasser dan wil je natuurlijk ook dat hij zo lang mogelijk mee gaat. Gemiddeld gaat een vaatwasmachine 10-12 jaar mee en uitgedrukt in wasbeurten is dat 2000-5000 keer.

Hoe kan je de levensduur van je vaatwasser verlengen?

Natuurlijk kan je zelf dingen doen om de levensduur van je afwasmachine te verlengen.

• Koop slim – De prijs van afwasmachines verschilt enorm. Er zijn vaatwassers van duizenden euro’s en vaatwassers van een paar honderd euro. Budget modellen gaan gemiddeld 5-7 jaar (bij 5 wasbeurten per week), ongeveer 1500 keer wassen. Dure modellen gaan tot 5000 wasbeurten mee. De Consumentenbond heeft hier een onderzoek naar gedaan.
• Frequentie en gebruik – Door je vaatwasser alleen vol te laten draaien en niet halfvol, beperk je het aantal wasbeurten.
• Hard of zacht water – Woon je in een streek met hard water, dan kan kalk de leidingen of je sproeiers verstoppen. Meestal zit het in je afwasblokjes, maar als dat niet het geval is, is het zeker zinvol om (onthardings)zout te gebruiken. Hard water kan de levensduur van je vaatwasser verkorten.
• Onderhoud en schoonmaken – Onderhoud van je vaatwasser is belangrijk. Reinig regelmatig de filters, doe je dat niet dan kunnen er verstoppingen ontstaan of de afwasmachine werkt minder goed.
• Op de goede manier laden – Je afwasmachine niet goed of te vol laden kan de machine onder druk zetten waardoor de machine minder efficiënt werkt en/of minder lang meegaat. 

Kortom

Zoals je ziet is er veel dat je zelf kan doen om economisch met je vaatwasser om te gaan.

Veelgestelde vragen